Grand Raid de La Réunion: historia legendy

Od 15 do 18 października Grand Raid de La Réunion odbędzie się już po raz 34. Na długo przed erą ultra-trailu bieg zapisał się w historii na krętych szlakach Wyspy Intensywnej. Teren, atmosfera i wyjątkowy klimat czynią z niego zawody jedyne w swoim rodzaju. Tysiące biegaczy podejmują to wyzwanie, czasem odpadają, ale często wracają, by w końcu je pokonać. Zaglądamy do historii tego zamorskiego pomnika, który każdy traileur powinien przynajmniej raz w życiu wpisać do kalendarza…

Grand Raid de la Réunion bez wątpienia należy do najbardziej legendarnych imprez ultra-trailowych w kalendarzu. Zawdzięcza to swojej specyfice, niepowtarzalnej atmosferze i poziomowi trudności pięciu biegów, które składają się na wydarzenie. Najbardziej znanym i budzącym największy respekt jest Diagonale des Fous, prowadzący przez wyspę z południa na północ, na dystansie około 100 mil, zależnie od edycji. W tym roku trasa ma mieć 180 km i 10 200 m przewyższenia. A mimo trudności wciąż pozostaje świętem biegania.

Wydarzenie inspirowane Cross du Mont Blanc

Impreza narodziła się z inicjatywy Jean-Jacques’a Mollareta, byłego żandarma z górskiego plutonu Chamonix (PGHM). Od kilku lat mieszkający na wyspie, zainspirował się Cross du Mont-Blanc i w 1988 roku zorganizował Cross du Piton des Neiges, pierwszy bieg górski na Reunionie.

Przekonany, że można pójść dalej i przemierzyć wyspę z jednego końca na drugi, wraz z przyjaciółmi i po rekonesansie trasy prowadzącej szlakami GRR2 (szlak Grande Randonnée R2) stworzył w 1989 roku Marche des Cimes. Było to przejście przez całą wyspę Réunion. 500 biegaczy pokonało 112 km i 5400 m przewyższenia. Rok później bieg zmienił nazwę na Grande Traversée (126 km, 5000 m przewyższenia), a na starcie pojawiło się niemal dwa razy więcej zawodników. W 1993 roku impreza stała się Course de la Pleine Lune (129 km, 6600 m przewyższenia). Wystartowało niespełna 450 biegaczy. W 1994 roku przyjęła ostateczną nazwę Grand Raid (130 km, 6900 m przewyższenia). Jeden z dziennikarzy nadał jej wówczas przydomek „Diagonale des Fous”. Nazwa przetrwała i dobitnie podkreśla skalę trudności zawodów.

Ekstremalnie wymagająca i techniczna trasa

Teren Reunionu jest wyjątkowy i nie przypomina szybkich, biegowych odcinków znanych choćby z UTMB Mont-Blanc. Szlaki usiane są korzeniami, kamieniami, brukiem i nieregularnymi stopniami wykutymi w ziemi lub skale. Na tej trasie często mówi się, że pod górę biegnie się szybciej niż w dół. Do tego dochodzą mikroklimaty: na zaledwie 200 metrach przewyższenia można przejść od dusznego upału do przeszywającego chłodu, niekiedy przerywanego gęstą mgłą.

W tak zmiennych warunkach ciało wystawione jest na ciężką próbę, i to nie tylko za sprawą ostrej rzeźby terenu. Na szczęście uczestnicy tego piekła mogą liczyć na niewiarygodne, trudne do opisania wsparcie miejscowej ludności. Z biegiem lat mieszkańcy uczynili z Grand Raid część dziedzictwa wyspy. Przy każdym zakręcie szlaku czekają, by dopingować zawodników, czasem pojawiając się jakby znikąd.

Bez kijków, nie bez bólu

Aby zwyciężyć, a nawet po prostu dotrzeć do mety, trzeba podjąć kilka środków ostrożności. Przede wszystkim należy poradzić sobie z przytłaczającym, wilgotnym upałem, który ogranicza wysiłek i wymusza wolniejsze tempo. Po wejściu do kotłów teren staje się bardziej stromy i śliski, a szlak często usiany jest korzeniami, kamieniami i innymi przeszkodami. Trzeba zachować czujność, szczególnie na zbiegach. Nie wolno też zapominać, że podczas zawodów na Reunionie kijki są zabronione, aby chronić szlaki. To kluczowy element, który trzeba uwzględnić w przygotowaniach.

Warto popracować także nad przyspieszeniami, by móc ponownie wejść w tryb „biegu” na odcinkach, na których pozwala na to teren. Strome, techniczne i długie treningi w upale dobrze podsumowują przygotowania potrzebne, by przetrwać Diagonale des Fous. Przykładowo GR20 w środku lata może być świetnym sprawdzianem przed tym biegiem. Podobnie jak pirenejskie stoki, trasy Beaufortain czy ścieżki masywu Caroux, który zna jak własną kieszeń Antoine Guillon, jedna z czołowych postaci Grand Raid, zwycięzca z 2015 roku i siedmiokrotny zdobywca podium.

Od lokalnej dominacji po największe międzynarodowe gwiazdy

Lista zwycięzców Grand Raid mówi sama za siebie. Pokazuje, że przez długi czas tak specyficzne zawody pozostawały domeną miejscowych biegaczy, doskonale znających podstępny i charakterystyczny teren.

Gilles Trousselier (dwa zwycięstwa), Jean Philippe Marie-Louise (cztery zwycięstwa), Patrick Maffre (trzy zwycięstwa), Paul-Cléo Libelle (dwa zwycięstwa), Richeville Esparon (dwa zwycięstwa), Thierry Techer (dwa zwycięstwa), Thierry Chambry, Pascal Parny (dwa zwycięstwa), wszyscy z Reunionu, zdominowali pierwszych 20 edycji Diagonale des Fous. Dopiero pod koniec lat 2000. na wyspę przybyli zawodowcy nowoczesnego trailu.

Julien Chorier (dwa zwycięstwa), Kilian Jornet (dwa zwycięstwa), Benoît Girondel (dwa zwycięstwa) i François d’Haene (cztery zwycięstwa) należą do tego grona. Później dołączyli do nich także Ludovic Pommeret, Aurélien Dunand-Pallaz, Benat Marmissolle, Mathieu Blanchard i Baptiste Chassagne.

Wśród kobiet bohaterki takie jak Corinne Favre (trzy zwycięstwa), Karine Herry (dwa zwycięstwa), Nathalie Mauclair (dwa zwycięstwa), Andrea Huser (dwa zwycięstwa), Emilie Lecomte (dwa zwycięstwa), Jocelyne Pauly, Emilie Maroteaux, Manon Bohard, Blandine l’Hirondel oraz Amerykanki Katie Schide i Courtney Dauwalter wciąż nie zdołały odebrać miejsca w sercach mieszkańców Reunionu niezwykłej Marcelle Puy, lokalnej ikonie i pięciokrotnej zwyciężczyni imprezy.

Pięć formatów dla różnych profili biegaczy

Grand Raid de La Réunion obejmuje dziś pięć formatów, przygotowanych z myślą o biegaczach na różnych poziomach: od wielkiego Diagonale dla najbardziej doświadczonych po Mascareignes, a także sztafetę Zembrocal Trail i Métis Trail, który pojawił się w programie w 2024 roku.

Grand Raid: 180 km / 10 200 m przewyższenia

Trasa zmienia się niemal co roku, zależnie od pomysłów organizatorów oraz ograniczeń ekologicznych czy komunikacyjnych. W tym roku fani „Diaga” przeżyli niemal traumę: z powodu ograniczeń drogowych, między innymi w rejonie tunelu Gueule Rouge, zrezygnowano z przejścia przez cyrk Cilaos. Dla stałych uczestników to ogromna zmiana. Salazie i Hell-Bourg stają się teraz centralnymi punktami biegu, który w 2026 roku będzie najdłuższy w historii.

Po zdobyciu straszliwego Coteau Kerveguen biegacze nie zejdą już w stronę Le Bloc i Cilaos. Skręcą na wschód przez Cap Anglais, by zanurzyć się w wilgotnym cyrku Salazie.

Następnie podejdą w stronę Plaine des Merles i przez Sentier Scout wkroczą do słynnego, dzikiego cyrku Mafate. Stamtąd ruszą ku przeklętemu podejściu na Montée du Maïdo, z 2000 m przewyższenia na 13 km, a dalej tradycyjną końcówką trasy na Stade de la Redoute w Saint-Denis, gdzie znajduje się meta.

Trasa w szczegółach

Trail de Bourbon: 106 km / 6200 m przewyższenia

Nazwa tego biegu sięga głęboko w historię wyspy. Ochrzczona w 1642 roku mianem wyspy Bourbon, stała się miejscem mieszania kultur i walk, naznaczonym przybyciem kolonizatorów oraz niewolników z Madagaskaru, Indii i Chin.

Trail de Bourbon zachowuje start w Cilaos i pierwsze, kultowe kilometry z natychmiastowym podejściem przez przełęcz Taïbit. W cyrku Mafate trasa została nieznacznie zmieniona: po zejściu Sentier Scout traileurzy pobiegną przez La Plaque, Ilet à Bourse, Grand Place, La Roche Ancrée i Roche Plate, a następnie dotrą u podnóża Maïdo, do punktu odżywczego w Ilet Savannah, dalej przez Chemin des Anglais i na metę w La Redoute.

Mascareignes: 74 km / 3800 m przewyższenia

Trasa rozpoczyna się w Hell-Bourg, opuszcza cyrk Salazie przez Sentier Scout i schodzi do cyrku Mafate. Po jego przejściu biegacze wrócą na wybrzeże i skierują się ku mecie na stadionie La Redoute w Saint-Denis.

Zembrocal Trail: 160 km / 8460 m przewyższenia

Ta sztafeta dla czterech zawodników pozwala zespołom pokonać wyspę etapami (37 km / 35 km / 49 km / 39 km). Start w gminie Saint-Joseph daje uczestnikom przedsmak Diagonale des Fous. W 2026 roku także tutaj zrezygnowano z przejścia przez cyrk Cilaos, a zmiana trasy zwiększyła dystans i przewyższenie.

Métis Trail: 51 km / 2500 m przewyższenia

Bieg zadebiutował w 2024 roku, aby otworzyć wydarzenie dla większej liczby uczestników. Na trasie między Saint-Paul a Saint-Denis 700 osób wyłonionych w losowaniu otrzymuje przedsmak Grand Raid i wyjątkową możliwość poznania najpiękniejszych, historycznych oraz widokowych zakątków Reunionu.

Program biegów Grand Raid 2026 (czasu lokalnego)

Czwartek 15 października, godz. 17:00

Start Zembrocal Trail (Saint-Joseph)

Czwartek 15 października, godz. 22:00

Start Diagonale des Fous (Ravine Blanche, Saint-Pierre)

Piątek 16 października, godz. 1:00

Start Mascareignes (Hell-Bourg)

Piątek 16 października, godz. 20:00

Start Trail de Bourbon (Cilaos)

Sobota 17 października, godz. 6:00

Start Métis Trail (Saint-Paul)

ZWYCIĘZCY DIAGONALE DES FOUS

Rok	Zwycięzca	Zwyciężczyni
1989	Gilles Trousselier (Francja)	Marie Thérèse Maussion (Francja)
1990	Gilles Trousselier (Francja)	Guylène Calpetard (Francja)
1991	Gilles Trousselier i Patrick Maffre (Francja)	Marie Annick Laudes (Francja)
1992	Jean-Philippe Marie-Louise (Francja)	Mireille Sery i Thérèse Derolez (Francja)
1993	Patrick Maffre (Francja)	Régine Étienne (Francja)
1994	Jean-Philippe Marie-Louise (Francja)	Mireille Sery (Francja)
1995	Jean-Philippe Marie-Louise (Francja)	Marcelle Puy (Francja)
1996	Jean-Philippe Marie-Louise (Francja)	Josiane Catois (Francja)
1997	Patrick Maffre (Francja)	Émilie Coulomb (Francja)
1998	Paul-Cléo Libelle (Francja)	Corinne Favre (Francja)
1999	Paul-Cléo Libelle (Francja)	Mireille Sery (Francja)
2000	Thierry Techer i Gilles Diehl (Francja)	Corinne Favre (Francja)
2001	Pascal Parny (Francja)	Corinne Favre (Francja)
2002	Thierry Técher (Francja)	Marcelle Puy (Francja)
2003	Richeville Esparon (Francja)	Simone Kayser (Holandia)
2004	Richeville Esparon (Francja)	Alexandra Rousset (Francja)
2005	Charles Fontaine (Francja)	Sandrine Béranger (Francja)
2006	Christophe Jacquerod (Szwajcaria) i Vincent Delebarre (Francja)	Karine Herry (Francja)
2007	Thierry Chambry (Francja)	Marcelle Puy (Francja)
2008	Pascal Parny (Francja)	Marcelle Puy (Francja)
2009	Julien Chorier (Francja)	Emilie Lecomte (Francja)
2010	Kilian Jornet (Hiszpania)	Marcelle Puy (Francja)
2011	Julien Chorier (Francja)	Karine Herry (Francja)
2012	Kilian Jornet (Hiszpania)	Emilie Lecomte (Francja)
2013	François D'Haene (Francja)	Nathalie Mauclair (Francja)
2014	François D'Haene (Francja)	Nathalie Mauclair (Francja)
2015	Antoine Guillon (Francja)	Nuria Picas (Hiszpania)
2016	François D'Haene (Francja)	Andrea Huser (Szwajcaria)
2017	Benoît Girondel (Francja)	Andrea Huser (Szwajcaria)
2018	François D’Haene (Francja) i Benoît Girondel (Francja)	Jocelyne Pauly (Francja)
2019	Grégoire Curmer (Francja)	Sabrina Stanley (USA)
2020	Odwołano z powodu COVID-19	Odwołano z powodu COVID-19
2021	Ludovic Pommeret (Francja) i Daniel Jung (Włochy)	Emilie Maroteaux (Francja)
2022	Benat Marmissolle (Francja)	Courtney Dauwalter (USA)
2023	Aurélien Dunand-Pallaz (Francja)	Katie Schide (USA)
2024	Mathieu Blanchard (Francja)	Manon Bohard (Francja)
2025	Baptiste Chassagne (Francja)	Blandine L’Hirondel (Francja)